NHONG NHONG NHONG NGỰA ÔNG ĐÃ VỀ

     

*


Trang công ty Hình Ảnh — Hình mới tải lên — Hình mới có lời bàn — Hình được nhìn nhận nhiều nhứt video Nhạc Diễn Đàn danh sách — Danh Sách tác giả — danh sách Thầy Cô — Thầy Cô Có bài Đăng — học viên Cường Để —— học viên CĐ 56-63 —— học viên CĐ 57-64 —— học viên CĐ 58-65 —— học viên CĐ 59-66 —— học viên CĐ 60-67 —— học sinh CĐ 61-68 —— học sinh CĐ 62-69 —— học viên CĐ 63-70 —— học sinh CĐ 64-71 —— học viên CĐ 65-72 —— học viên CĐ 66-73 —— học sinh CĐ 67-74 —— học viên CĐ 68-75 —— học sinh CĐ tự 1969... Về cameraquansat24h.vn
*

*

*

*

Nhong nhong nhong, ngựa chiến ông đã về…

nhong nhong nhong, ngựa ông đang về…

Chi tiếtThứ ba, 02 tháng 8 2011 21:35Nguyễn Thanh QuangLượt xem: 6802
“Nhong nhong nhong, ngựa chiến ông đang vềCắt cỏ ý trung nhân Đề cho chiến mã ông ăn”. “Ông” sẽ ra đi trường đoản cú lâu, lâu lắm rồi, địa danh Bồ Đề chỉ với là giờ vọng trong cam kết ức của người dân địa phương. Nhưng từ câu đồng dao trên, non năm trăm năm qua, hình ảnh ông vẫn lưu truyền vào dân gian vùng Bắc Bình Định. Ông là bậc khai quốc công thần ở trong nhà Nguyễn Gia Miêu* thời quốc sơ: xét nghiệm Lý bao phủ Quy Nhơn, Cống Quận Công nai lưng Đức Hòa.

Bạn đang xem: Nhong nhong nhong ngựa ông đã về


Văn kiện của cục Lại triều Lê (1564) đời Lê Anh tông cấp cho con trưởng Dương Đàm Hầu trần Ngọc Phân là nai lưng Đức Hòa được tập ấm chức Hoằng tín đại phu.

1.

Tổ tiên ông cội Thanh Hóa, gắn thêm bó với bên Lê rồi chúa Nguyễn. Họ nai lưng là một trong những dòng họ thứ nhất từ Đàng ko kể vào lập nghiệp miền biên viễn lúc vua Lê Thánh Tông lập che Hoài Nhơn trực thuộc Quảng phái mạnh thừa tuyên năm 1471. Lúc chúa Nguyễn quá sông Gianh thì họ trằn vào khai khẩn, sinh sống tại xã tình nhân Đề, huyện Bồng Sơn, bao phủ Hoài Nhơn (xã tình nhân Đề ngày ấy nay bao hàm các xã Hoài Sơn, Hoài Châu, Hoài Châu Bắc, Hoài Phú, Hoài Hảo, Hoài Thanh, Hoài Thanh Tây).

Hiện nay, hậu duệ đời thứ 13 tộc è (tính từ bỏ đời Thủy tổ trằn Đức Hòa) là ông è Đức Nghị còn giữ giàng 10 tư liệu cổ, hiếm, quí, là phần nhiều phần thưởng của Vua Chúa ban cho họ Trần có niên đại trên dưới 400 năm. Trong đó, gồm 7 đạo dung nhan phong của vua Lê chúa Nguyễn, 2 đạo thông tư của hai vị Quốc Công phần lớn làm chúa sinh sống Nam Hà và một văn kiện cung cấp bằng của bộ Lại triều Lê.

Đạo sắc đề ngày mùng 10 tháng 8 niên hiệu Chánh Trị trang bị 7 (1564) đời Lê Anh Tông truy khuyến mãi ông è Ngọc Trách (là phụ thân Dương Đàm hầu è Ngọc Phân, là ông nội của trần Đức Hòa) nguyên hương lão xã người yêu Đề thị xã Bồng đánh hàm Vinh lộc Đại phu tước đoạt Huệ Trung bá. Có thể xác định thánh sư Trần Đức Hòa vào sinh sống xã người tình Đề, thị trấn Bồng Sơn tối thiểu từ đời ông nội cùng trước thời điểm 1564 các năm.

Đạo nhan sắc đề ngày 16 tháng 5 năm quang quẻ Hưng thứ 17 (1593) đời Lê Thái Tông phong phó tướng tá dinh trấn biên thuộc Quảng phái mạnh thừa tuyên Dương Đàm hầu trằn Ngọc Phân (cha của è Đức Hòa) đã khuất được thêm mỹ công dụng Nghị (quyết đoán, sáng suốt cùng nghị lực cứng cỏi). Đạo dung nhan đề ngày mùng 6 tháng 6 năm Chánh Hòa trang bị 10 (1689) đời Lê Hi Tông, của chúa Nguyễn Phúc Trăn phong thêm mỹ hiệu Phu Nghĩa (nghĩa khí). Nhan sắc phong này xác minh Trần Đức Hòa thuộc chiếc võ tướng tá tài đức.

Năm Chánh Trị máy 7 (1564) đời Lê Anh Tông, cỗ Lại triều Lê cấp cho cho nhỏ trưởng của Dương Đàm hầu è cổ Ngọc Phân là trằn Đức Hòa được tập nóng chức Hoằng tín Đại phu (một chức quan tiền nhỏ). Mặc dù tiến thân bởi tập nóng (không qua thi cử hoặc được sự tiến cử của một vị quan có uy tín), tuy thế Trần Đức Hòa thể hiện kỹ năng vượt trội trước các quan đồng liêu. Xuất thân loại võ tướng, ông từng lập được nhiều chiến công địa điểm trận mạc, khi vắt quân dưới tướng Trịnh Tùng, được vua Lê cụ Tông nhan sắc phong tước Cống Quận Công vào khoảng thời gian Quang Hưng sản phẩm công nghệ 8 (1584) với giữ chức xét nghiệm lý che Quy Nhơn. Ông đã có tác dụng rạng rực rỡ tông môn, người cha chỉ vươn đến tước “hầu” còn ông đã đụng đỉnh với tước “công” (trong 5 tước: công, hầu, bá, tử, nam).

*
Đạo sắc năm quang quẻ Hưng trang bị 8 (1584) đời Lê nắm Tông phong Thượng tướng tá quân nai lưng Đức Hòa tước đoạt Cống Quận Công.

2.

Với chức vụ Khám Lý che Quy Nhơn (Tuần phủ các phủ khác), ông đã có không ít thành tích trong vấn đề giúp nước và yên dân. Trằn Đức Hòa tích cực không ngừng mở rộng sản xuất bằng cách qui dân lập ấp, chất nhận được dân làm ăn trên đất hoang vẫn thành điền sau 10 năm mới tết đến nộp thuế cho nhà nước.

Xem thêm: Cách Nhân Số Thập Phân Với Số Thập Phân Với Một Số Thập Phân

“Thực túc, binh cường”, vùng trấn biên bên dưới thời ông trấn thủ vào ấm, ngoài êm. Ông không chỉ là là bề tôi trung tín mà còn là dưỡng tử của chúa Tiên (Nguyễn Hoàng). Chỉ thị đề ngày 12 mon 9 năm Vĩnh Thịnh sản phẩm công nghệ 12 (1715), chúa Nguyễn Phúc Chu bancho cháu đích tôn là trần Đức Tấn, chức chánh Đề đốc, tước Vĩnh thọ hầu, làm việc xã nhân tình Đề, huyện Bồng Sơn, bao phủ Quy Ninh, “nguyên bao gồm ông cao là thăm khám Lý Cống Quận Công trần Quí Công (Đức Hòa) từng được chúa Tiên nhận có tác dụng dưỡng tử, thường dâng nạp binh lương thuế khóa, gồm công nuôi nấng Vệ úy Lộc Khê hầu (Đào Duy Từ) rồi tiến cử lên Chúa Sãi (Nguyễn Phúc Nguyên)…từ ni trở về sau, hễ là con cháu chắt chúng ta Trần các được miễn xâu, thuế. Quan liêu viên phủ Quy Ninh ko được gây sự sách nhiễu, nhằm biểu dương công đức của công thần, làm vẻ vang cho tất cả những người đời trước”.

Ngoài ra, Công đức của trằn Đức Hòa cũng khá được các cuốn sách Quốc sử cửa hàng triều Nguyễn: Đại phái mạnh Liệt truyện tiền biên, Đại Nam nhất thống chí đông đảo ghi chép: “Hi Tông nhà vua (chúa Sãi Nguyễn Phúc Nguyên) lên nối ngôi, Đức Hòa hay được thuộc chúa bàn mưu định kế câu hỏi quân bài toán nước, được chúa xem như là thân tín, mỗi mỗi rất nhiều gọi Đức Hòa là nghĩa đệ (em kết nghĩa). Dịp Nam – Bắc dùng binh, vào cõi lắm việc, Đức Hòa sinh hoạt Quy Nhơn thọ ngày, trong vỗ an dân chúng, ngoài cung cấp lương hướng mang đến quân đội, được coi là chỗ dựa của triều đình. Tiến cử Đào Duy từ bỏ lên triều đình, sau trở thành bạn đứng đầu mặt hàng công thần. Sau Đức Hòa mất được tặng Phúc thần, dân xã ý trung nhân Đề lập đền thờ”.

Hiển Tông hoàng đế (Quốc chúa Nguyễn Phúc Chu) năm vật dụng 25, Bính Thân (1716) cho cháu chắt Đức Hòa được miễn xâu dịch, lại cung cấp 10 mẫu mã ruộng có tác dụng tự điền. Gia Long sản phẩm công nghệ 4 (1805), tróc nã lục bề tôi gồm công mở nước, Đức Hòa được xếp hạng nhất, cho bé cháu một bạn đời đời nối nhau làm Đội trưởng để trông coi bài toán thờ phụng, cấp 9 chủng loại tự điền, 4 người phu coi mộ. Nhỏ Đức Hòa là Đức Nghi làm quan cho chức Phó Đề đốc che Qui Ninh. Đền cúng ông tại xã người yêu Đề gọi là Cống Quận Công từ bỏ được liệt vào hàng Từ Miếu vị Tỉnh thần trông nom việc tế tự. Ngoài ra, ông còn được thờ nghỉ ngơi đình Hi Văn, xã người yêu Đề. Cả đền với đình thờ ông hồ hết bị tiêu diệt trong chiến tranh.

3.

Sử sách bên Nguyễn không ghi lại năm sinh cùng năm mất của ông. Tuy nhiên trong “Tường trình về khu vực truyền giáo Đàng trong 1631” của Cristophoro Borri (một trong 3 đơn vị truyền giáo gồm công sáng chế chữ Quốc ngữ) viết một trong những năm 1621-1622 tại Nước Mặn cùng được in năm 1631 tại Roma (Ý). Sách gồm có 18 chương, Borri đã chiếm hữu 2 chương viết về “Quan trấn thủ tỉnh giấc Quy Nhơn” – trằn Đức Hòa. Bỡi lẽ, chính quan trấn thủ Quy Nhơn đã cưu mang các nhà truyền giáo fan Ý và người thương Đào Nha bị chúa Nguyễn cấm đạo và trục xuất ngoài Hội An. Nai lưng Đức Hòa đã chuyển các thân phụ dòng về Quy Nhơn, dựng nhà thờ tại Nước Mặn (Phước Quang, mặc dù Phước) và lập giáo đoàn trên đây.

Nước Mặn là thí điểm truyền giáo tiên khởi do thân phụ Buzomi, Pina, Borri đảm nhiệm. Phụ thân Bề trên Buzoni với hai linh mục của giáo đoàn ông là Pina cùng Borri là các giáo sĩ chiếc Tên đi đón đầu trong việc sáng tạo ra chữ Quốc ngữ, thời gian đầu đến nước ta sống, vận động truyền giáo và học tập, nghiên cứu, phiên âm chữ Quốc ngữ các ở Nước Mặn bên dưới sự bảo trợ, bảo vệ của quan xét nghiệm Lý. Bởi vì vậy, bài toán phôi bầu chữ Quốc ngữ nghỉ ngơi Nước Mặn, Quy Nhơn thiết yếu không nhắc đến vai trò của quan tiền trấn thủ Quy Nhơn – trần Đức Hòa.

Theo Borri, trằn Đức Hòa bị lâm bệnh dịch và mất sau một chuyến du ngoạn săn voi. Lễ tang ông được tổ chức với “Những nghi lễ một bí quyết rất trịnh trọng, rất huy hoàng để cho những người quá rứa trở thành vong mạng và để ghi nhớ, kính trọng với tôn cúng muôn đời”.

“Quan trấn thủ Quy Nhơn trong lúc sống sẽ được fan ta tôn kính không mọi trong tỉnh của ông mà cả mọi nước, vì những đức tính tự nhiên và thoải mái ông có như một fan phân minh xét xử, sáng suốt tột bậc, vô tư và thanh liêm trong việc cai trị, được mọi fan tín nhiệm. Chũm là gồm sắc lệnh không được làm đám ma tỏ ra đau buồn và ai oán rầu tựa như các người khác, nhưng đề nghị mở hội vui đám lễ linh bãi thực cộng, để cho tất cả những người ta đọc ông xứng danh được vinh diệu thánh thiện cùng thiêng liêng, được lên bậc đồng cấp với thần thánh...”

“… Xác được đặt trong một hòm bằng bạc, nhằm trong một công ty táng, mang về nơi sinh quán gọi là Chifu (Bồ đồ?) phương pháp xa (tư dinh) chừng 3 ngày mặt đường với đoàn tùy tùng rất đông người… Sau 3 ngày thường xuyên cúng tế và làm các nghi lễ, chúng ta châm lửa đốt hết những đồ mã có tư dinh đền đài và toàn bộ dụng cụ, không lưu giữ thứ gì trừ linh cửu với thi hài fan quá cố, kế tiếp được đem chôn với được chuyển kín và che giếm tới mười nhị lần, từ chiêu mộ này tới chiêu tập kia. Họ làm thế để cho dân nghi vấn và lần khần rõ địa điểm chôn. Fan ta tôn cúng vị thần mới này sinh hoạt khắp các nơi. Ai cũng tưởng là được hài cốt.”

“Chúa đã truyền ban đến họ (dân) ba năm chiến phẩm làm lương trả mang đến quan trấn tỉnh này để sử dụng vào sở mức giá và tiêu dùng trong mùa này. Bởi vì thế, trong thời hạn 3 năm, ngài không cắt đặt một quan liêu trấn thủ như thế nào khác, do mọi người đều tin dĩ nhiên hồn tín đồ quá cụ được liệt vào hạng thần thánh, có thể tự mình cụ quyền ách thống trị trong 3 năm đó. Trong những lúc chờ đợi, ngài đặt fan con của vị quá rứa làm phó Trấn thủ và tướng lãnh của tỉnh”.

Xem thêm: 55+ Stt Thanh Xuân Như Một Ly Trà Chế, Thanh Xuân Như Một Ly Trà Là Gì Mà Ai Cũng Nói

Trong “Tường trình về quần thể truyền giáo Đàng vào 1631”, Borri ko ghi rõ năm mất của quan lại Trấn thủ Quy Nhơn. Tuy nhiên, Borri mang lại biết: lúc Quan Trấn thủ Quy Nhơn mất hầu như đặc ân đối với các công ty truyền giáo sống Nước Mặn chấm dứt, buộc các phụ vương phải phân tán đến những địa phương khác, thân phụ Pina đến Hội An… trong cuốn “Các đơn vị truyền giáo tình nhân Đào Nha và thời kỳ đầu của giáo hội đạo gia tô Việt Nam” của Joland Jacques gồm ghi: Pina mang đến Nước Mặn 2 năm, tự 1618 – 1620, Borri nghỉ ngơi Nước Mặn trường đoản cú 1618 – 1622. Hợp lí khi quan liêu Trấn thủ Quy Nhơn – è cổ Đức Hòa mất thì Pina đưa ra Hội An, và sẽ là năm 1620 ?

Tài năng và đức độ của quan khám Lý Cống Quận Công è cổ Đức Hòa đã được những vua chúa, sử sách công ty Nguyễn và các nhà tuyên giáo ghi nhận. Còn tín đồ dân xã người thương Đề lập đền, đình cúng ông, vày quá yêu thích ông đề xuất thường linh ứng thấy “nhong nhong nhong, ngựa ông đã về” và dân thôn “cắt cỏ người tình Đề cho ngựa ông ăn”.

Nguyễn Thanh Quang(Ban làm chủ di tích tỉnh Bình Định)* xem Chúa Nguyễn (Gia Miêu) tại đây: Chúa Nguyễn